İÇ HABERLER

DHA YURT KIŞISEL GÜNDEM

50 bin üreticinin gelemeyeceği çay hasadına formül aranıyor

 

KORONAVİRÜS önlemleri kapsamında hudut kapılarının kapatılması nedeniyle 40 bin yabancı uyruklu personelin memlekete giremeyecek olması, büyükşehirlerden gelmek isteyen yaklaşık 50 bin üretecinin daha evvel verilen müsaadelerinin de iptal edilmesi ile çay hasadının nasıl yapılacağı tartışılıyor. Kesimde yaş çay hasadı için personel açığının, salgın nedeniyle kendi işi olumsuz etkilenen ve iş arayanlar ile eğitime uzaktan devam edilirken memleketine dönen üniversite talebeleri ve Vefa Içtimaî Destek Kümeleri ile kapatılması formülü üzerinde duruluyor.

Şark Karadeniz’deki Rize, Trabzon, Artvin ve Giresun vilayetlerinde, 830 bin dekar ortamda 1 milyon üretici aile tarafından yapılan yaş çay tarımına sayılı günler kaldı. Mayıs ayının ortalarında başlaması beklenen çay tarımında bu yıl koronavirüs önlemleri kapsamında, yabancı emekçiler çalışamayacak. Ortamda her yıl çay tarımında çalışan yaklaşık 40 bin Gürcistan ve Azerbaycan uyruklu emekçi, had kapılarının kapatılması nedeniyle memlekete giremeyecek. Büyükşehirlerden gelmek isteyen yaklaşık 50 bin çay üreticisinin daha evvel verilen olurları iptal edildi. Üreticilerin kendi hasadını yapacağı çay tarımında her yıl çay emekçileri aracılığı ile yurt dışına giden yaklaşık 100 milyon dolar da kesime kalacak.

YENİ HASAT FORMÜLÜ ARANIYORKoronavirüs önlemleri kapsamında hudut kapılarının kapatılması nedeniyle 40 bin yabancı uyruklu emekçinin devlete giremeyecek olması, büyükşehirlerden gelmek isteyen yaklaşık 50 bin üretecinin daha evvel verilen müsaadelerin de iptal edilmesi ile çay hasadının nasıl yapılacağı tartışılıyor. Rize Valiliği’nin koordinesinde gerçekleştirilen içtimalarda, çay hasadının nasıl yapılacağına dair yol haritası belirlenmeye çalışılıyor. Ortamda yaş çay hasadı için oluşan personel açığının, salgın nedeniyle kendi işi olumsuz etkilenen ve iş arayanlar ile eğitime uzaktan devam edilirken memleketine dönen üniversite talebeleri ve Vefa Toplumsal Destek Kümeleri ile kapatılması formülü üzerinde duruluyor.

ÜRETİCİLER BEKLEYİŞTEÇay üreticileri ise koronavirüs salgını nedeniyle hasadın bu yıl nasıl yapılacağını merak ediyor. Üreticiler de hasat için formül arıyor. Çay üreticisi İrfan Abay, “Eskiden kendi çayını toplayan kişiler, çalışana toplatmaya başladılar. Artık de emekçi yok, kendileri toplayacak ancak gelemiyorlar. Onlar da ne olacak zahir değil. Biz evvelce bir harçlık etmek için giderdik yevmiye ile çay toplardık. Artık de çayı personele toplatıyoruz, emekçi de bulamazsak bu türlü kısmında kalacak. Yapacak bir şey yok” dedi.

Mülazim Abay da “Bu çayın kesinlikle toplanması lazım, şayet bir sürgünde toplamazsan bu yıl daha çay alamazsın bahçelerden. Bu çay işi sıkıntı iş, mütemadi yapılacak olsa biz de yapamayız. Bu iş o denli çoluk evladın yapabileceği bir iş değil, çok yorucu ve emek isteyen bir iş” diye konuştu.

‘KENDİ İMKANLARIMIZLA TOPLAYACAĞIZ’Ömer Karamehmet ise “Üreticilerin büyük bir kısmı İstanbul’da bulunuyor ve maatteessüf gelemediler. Onları aslında bir biçimde göndermeleri gerekiyor. Gürcistan’dan da yabancı emekçi gelemiyor, vilayet dışındaki Rizeliler de gelemiyor. O yüzden halkımız kendi imkanlarıyla bu çayı toplayacak. Bu devrin gençleri çaya pek ehemmiyet vermiyor, o yüzden çay bahçesine inip de bu işin üstesinden geleceklerini zannetmiyorum” dedi.Çayını emekçi aracılığı ile toplattığını anlatan Emine Kanbur da “Ne olacak bu çay üreticisinin hali? Rize’nin de bir çayı var, geçim kaynağı bu. Elbet bir tahlil bulacaklar çay üreticilerine. Evvelce bu çayı daima biz toplardık, ahırımız da inek de vardı. Artık gençlerimiz çay toplamıyorlar. Artık sıra onlarda, insinler bahçelerine toplasınlar” diye konuştu. Cemalettin Mavi de “Bence bu çay serisinde bir hak tanınmalı ve çay cüzdanı olan vilayet dışındakiler gelebilmeli. Yevmiye ile personel bulmak çok güç. Zira herkes kendi eserini toplamanın derdinde” dedi. 

RTB LIDERI ERDOĞAN: KENDİ İŞ GÜCÜMÜZLE ÇÖZERİZRize Ticaret Borsası (RTB) Lideri Mehmet Erdoğan, Rize’de 100 bin, gayrı vilayetlerde ise yaklaşık 50 bin çay üreticisi bulunduğunu belirterek, çay hasadının nasıl yapılacağına dair tahliller aradıklarını söyledi. Erdoğan, “İl dışından gelemeyecek ve ortamda kimsesi olmayan üreticiler için birbirimize destek olursak kendi işgücümüz ile bunun çözülebileceğine inanıyorum. İş-Kur var. Nahiyeye üniversitelerin kapanması ile gelen talebelerimiz var. Bunların değerli bir faktör olduğunu düşünüyorum. Çay üreticileri ile bir arada yekunda yaklaşık olarak 120 bin kişinin vilayet dışında Rize’ye gelmek için talebi var. Bu durum sıhhat açısında riskli olabilir. Biz kendi içimizde bu işi çözelim. Salgından ne kadar az etkilenirsek o kadar yararlı olur. Vefa Çevre Destek Kümesi’nin sahiden yardıma muhtaç kimselere destek olması ile birlikte bu işi başarabiliriz. Rize’de yaşayan 343 bin şahıstan 40-50 bini tarlaya girebilecekse biz bu işi çözeriz” diye konuştu. 

ÇAY ÜRETİMİ

Şark Karadeniz Yeri’nde Rize, Artvin, Trabzon ve Giresun bölgelerinde yaklaşık 830 bin dekar ortamda 1 milyon üretici aile tarafından yapılan yaş çay tarımında yıllık 1 milyon 100 bin ile 1 milyon 300 bin ton arasında değişen ölçüde eser elde ediliyor. Üretilen yaş çayın 151’i hususî kesim, 46’sı ÇAYKUR’a ilişkin olan fabrikalarda işlenerek, yılda ortalama 230 ile 250 bin ton arasında kuru çay elde ediliyor. Yerküre Çay Komitesi’nin hazırladığı ‘Dünya Çay Raporu’ sonuçlarına nazaran, yılda kişi başı en çok çay tüketen memleketler sıralamasında 3,5 kilogram ile Türkiye birinci sırada mahal alıyor. Yerküre çay üretiminde ise 2 milyon 270 bin ton ile Çin 1., 1 milyon 210 bin ton ile Hindistan 2., 475 bin ton ile Kenya üçüncü, 329 bin ton ile Sri Lanka dördüncü, 250 bin ton kuru çay ile Türkiye beşinci sırada bölge alıyor. 

Kaynak: DHA

Etiketler
Daha Fazla Göster

İlgili Makaleler

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

Başa dön tuşu
Kapalı
Kapalı